View More View Less
  • 1 Belgrade University Department of History, Faculty of Philosophy Čika Ljubina 18-20 11 000 Belgrade Serbia
Restricted access

Purchase article

USD  $25.00

1 year subscription (Individual Only)

USD  $624.00

Based on many sources, the paper makes an attempt to identify the social effects produced by the rising use of coffee and tobacco in the Balkans, and to mark out similarities and differences with respect to associated developments in other parts of the Ottoman Empire and in the European countries. The Balkans was a very interesting contact zone where influences of two civilisations intermingled and where all developments were largely dependent on the attitude of the majority population, the non-Muslim Ottoman subjects.

  • 10 Numaralı … (2003): 10 Numaralı Konya Şer’iye Sicili (1070/1071 / 1659/1661) (Transkripsiyon). Hazırlayan Yard. Doç. Dr. İ. Sak. Konya, Selçuk Üniversitesi.

  • Archive of Serbian Academy of Sciences and Arts, Ms. 387, pp. 95a–95b.

  • Balić, S. (1973): Kultura Bošnjaka. Muslimanska komponenta. Wien.

  • Belgrade City Museum, I-1, 2135; I-1, 2.689–2.692.

  • Bikić, V. (2003): Gradska keramika Beograda (16–17. vek). Beograd, Arheološki institut (Posebna izdanja 39).

    Bikić V. , '', in Gradska keramika Beograda (16–17. vek) , (2003 ) -.

  • Bogdanović, Fra M. (1984): Ljetopis Kreševskog samostana (1765–1817). Izveštaj o pohodu Bosanskog vikarijata 1768. Sarajevo, Veselin Masleša.

    Bogdanović F. M. , '', in Ljetopis Kreševskog samostana (1765–1817). Izveštaj o pohodu Bosanskog vikarijata 1768 , (1984 ) -.

  • Božić-Bužančić, D. (1982): Privatni i društveni život Splita u osamnaestom stoljeću. Zagreb, Školska knjiga.

    Božić-Bužančić D. , '', in Privatni i društveni život Splita u osamnaestom stoljeću , (1982 ) -.

  • Brown, E. (1975): A Brief Account of Some Travels in Hungaria, Servia … London 1673. Herausgegeben von K. Nehring. München.

  • Ćelap, L. (1967): Zemunski vojni komunitet (1717–1881). Spomenik Vol. CXVII, Odeljenje društvenih nauka, nova serija No. 19.

  • Elezović, G. (1938): Kafa i kafana na Balkanskom poluostrvu. Prilozi za istoriju, književnost, jezik i folklor Vol. 18, Nos 1–2, pp. 617–637.

    Elezović G. , 'Kafa i kafana na Balkanskom poluostrvu ' (1938 ) 18 Prilozi za istoriju, književnost, jezik i folklor : 617 -637.

    • Search Google Scholar
  • Evliyâ Çelebi (2001): Evliyâ Çelebi Seyahatnamesi. Vol. 5. Hzr. Y. Dağlı, S. A. Kahraman, İ. Sezgin, İstanbul, Yapı Kredi Yayınları.

    Çelebi E. , '', in Evliyâ Çelebi Seyahatnamesi , (2001 ) -.

  • Faroqhi, S. (1986): Coffee and Spices: Official Ottoman Reactions to Egyptian Trade in the Later Sixteenth Century. WZKM Vol. 76, pp. 87–93.

    Faroqhi S. , 'Coffee and Spices: Official Ottoman Reactions to Egyptian Trade in the Later Sixteenth Century ' (1986 ) 76 WZKM : 87 -93.

    • Search Google Scholar
  • Fekete, L. — Káldy-Nagy, Gy. (Hrsg.) (1962): Rechnungsbücher türkischer Finanzstellenin in Buda (Ofen) 1550–1580. Budapest, Akadémiai Kiadó.

    '', in Rechnungsbücher türkischer Finanzstellenin in Buda (Ofen) 1550–1580 , (1962 ) -.

  • Fotić, A. (2005): (Ne)sporno uživanje: pojava kafe i duvana. In: Fotić, A. (ed.): Privatni život na tlu srpskih zemalja u osvit modernog doba. Beograd, Clio, pp. 261–301.

    Fotić A. , '', in Privatni život na tlu srpskih zemalja u osvit modernog doba , (2005 ) -.

  • Hadži-Vasiljević, J. (1936): Tevteri Niške mitropolije (od 1727–1737 god.). Zbornik za istoriju Južne Srbije i susednih oblasti Vol. I, pp. 35–76.

    Hadži-Vasiljević J. , 'Tevteri Niške mitropolije (od 1727–1737 god.) ' (1936 ) I Zbornik za istoriju Južne Srbije i susednih oblasti : 35 -76.

    • Search Google Scholar
  • Hattox, R. S. (1988): Coffee and Coffeehouses. The Origins of a Social Beverage in the Medieval Near East. Seattle and London, University of Washington Press.

    Hattox R. S. , '', in Coffee and Coffeehouses. The Origins of a Social Beverage in the Medieval Near East , (1988 ) -.

  • Kafadar, C. (2002): A History of Coffee. http://www.eh.net/XIIICongress/cd/papers/64Kafadar16.pdf (accessed 23.04.2004), pp. 50–59

  • Karadžić, V. S. (1965): Srpske narodne poslovice. Priredio M. Pantić. Beograd, Prosveta (Sabrana dela Vuka Karadžića 9).

    Karadžić V. S. , '', in Srpske narodne poslovice , (1965 ) -.

  • Karadžić, V. S. (1969): Etnografski spisi. O Crnoj Gori. Priredili M. Filipović i G. Dobrašinović. Beograd, Prosveta.

    Karadžić V. S. , '', in Etnografski spisi. O Crnoj Gori , (1969 ) -.

  • Kâtib Çelebi (2001): Hikâye-i Îcâd-ı Kahve-i Yemen. Hazırlayan M. S. Koz (Kahvenin Tarihine Derkenar). In: Özpalabıyıklılar, S. (ed.): Tanede Saklı Keyif, Kahve / Coffee, Pleasures Hidden in a Bean. Katalog / Catalogue. İstanbul, Yapı Kredi Kültür Sanat Yayıncılık, pp. 156–161.

    Çelebi K. , '', in Tanede Saklı Keyif, Kahve / Coffee, Pleasures Hidden in a Bean , (2001 ) -.

  • Kreševljaković, H. (1991): Esnafi i obrti u Bosni i Hercegovini (1463–1878). In: Kreševljaković, H.: Izabrana djela. Vol. II. Priredili A. Sućeska i E. Pelidija. Sarajevo, Veselin Masleša, pp. 7–381.

    Kreševljaković H. , '', in Izabrana djela , (1991 ) -.

  • Krstić, N. (1974): Mustafa ibn Muhammad al-Aqhisari (Pruščanin): Rasprava o kafi, duvanu i pićima. Prilozi za orijentalnu filologiju Vol. XX-XXI/1970–1971, pp. 71–107.

    Krstić N. , 'Mustafa ibn Muhammad al-Aqhisari (Pruščanin): Rasprava o kafi, duvanu i pićima ' (1974 ) XX-XXI/1970–1971 Prilozi za orijentalnu filologiju : 71 -107.

    • Search Google Scholar
  • Mancall, P. C. (2004): Tales Tobacco Told in Sixteenth-Century Europe. Environmental History Vol. 9, No. 4. http://www.historycooperative.org/journals/eh/9.4/mancall.html (accessed 13 Feb. 2005), pp. 648–678

    Mancall P. C. , 'Tales Tobacco Told in Sixteenth-Century Europe ' (2004 ) 9 Environmental History : 648 -678.

    • Search Google Scholar
  • Matkovski, A. (1966): Kon ranata istorija na tutunot na Balkanskiot Poluostrov vo poseben osvrt na Makedonija. Glasnik na Institutot za nacionalna istorija Vol. X, Nos 2–3, pp. 135–179.

    Matkovski A. , 'Kon ranata istorija na tutunot na Balkanskiot Poluostrov vo poseben osvrt na Makedonija ' (1966 ) X Glasnik na Institutot za nacionalna istorija : 135 -179.

    • Search Google Scholar
  • Matkovski, A. (1969): Auftreten und Ausbreitung des Tabaks auf der Balkanhalbinsel. Südost-Forschungen Vol. XXVIII, pp. 48–93.

    Matkovski A. , 'Auftreten und Ausbreitung des Tabaks auf der Balkanhalbinsel ' (1969 ) XXVIII Südost-Forschungen : 48 -93.

    • Search Google Scholar
  • Matthee, R. (1995): Exotic Substances: the Introduction and Global Spread of Tobacco, Coffee, Cocoa, Tea, and Distilled Liquor, Sixteenth to Eighteenth Centuries. In: Porter, R. — Teich, M. (eds): Drugs and Narcotics in History. Cambridge, Cambridge University Press, pp. 24–51.

    Matthee R. , '', in Drugs and Narcotics in History , (1995 ) -.

  • Matthee, R. (1999): Tutun. In: Encyclopaedia of Islam. CD-ROM Edition, v. 1.0. Leiden, Brill.

    Matthee R. , '', in Encyclopaedia of Islam , (1999 ) -.

  • Mula Mustafa Ševki Bašeskija (19872): Ljetopis (1746–1804). Prevod s turskog, uvod i komentar M. Mujezinović. Sarajevo, Veselin Masleša.

    '', in Ljetopis (1746–1804) , (1987 ) -.

  • Pantelić, D. (1933): Prilozi uz raspravu Uhodjenje Srbije pred Kočinu Krajinu u »Glasu« CLIII. Spomenik Vol. LXXIV, drugi razred No. 57, pp. 113–125.

    Pantelić D. , 'Prilozi uz raspravu Uhodjenje Srbije pred Kočinu Krajinu u »Glasu« CLIII ' (1933 ) LXXIV Spomenik : 113 -125.

    • Search Google Scholar
  • Pantelić, D. (1936): Vojno-geografski opisi Srbije pred Kočinu krajinu od 1783 i 1784. Spomenik Vol. LXXXII, drugi razred No. 64.

  • Pincus, S. (Decembar 1995): ’Coffee Politicians Does Create’: Coffeehouses and Restoration Political Culture. The Journal of Modern History Vol. 67, pp. 807–834.

    Pincus S. , '’Coffee Politicians Does Create’: Coffeehouses and Restoration Political Culture ' (1995 ) 67 The Journal of Modern History : 807 -834.

    • Search Google Scholar
  • Popović, D. (19902): Srbi u Vojvodini. Vols I–II. Novi Sad, Matica srpska.

  • Popović, D. — Bogdanović, M. (1958): Gradja za istoriju Beograda od 1717 do 1739. Vol. I. Beograd, Istoriski arhiv Beograda.

    Bogdanović M. , '', in Gradja za istoriju Beograda od 1717 do 1739 , (1958 ) -.

  • Pruščak, Hasan Kafija (1983): Izabrani spisi. Priredili A. Ljubović i F. Nametak. Sarajevo, Veselin Masleša.

    Pruščak H. K. , '', in Izabrani spisi , (1983 ) -.

  • Rečnik … (1975): Rečnik srpskohrvatskog književnog i narodnog jezika. Vol. IX. Beograd, Srpska akademija nauka i umetnosti.

    '', in Rečnik srpskohrvatskog književnog i narodnog jezika , (1975 ) -.

  • Rihter, V. (1984): Prilike u Srbiji pod knezom Milošem do njegove abdikacije 1839. godine. Kragujevac, Svetlost. (Original: Richter, W.: Serbiens Zustände unter dem Fürst Miloš bis zu dessen Regierungs-Entsagung im Jahre 1839. Leipzig 1840.)

    Rihter V. , '', in Prilike u Srbiji pod knezom Milošem do njegove abdikacije 1839. godine , (1984 ) -.

  • Samardžić, R. (1961): Beograd i Srbija u spisima francuskih savremenika XVI–XVII vek. Beograd, Istoriski arhiv Beograda.

    Samardžić R. , '', in Beograd i Srbija u spisima francuskih savremenika XVI–XVII vek , (1961 ) -.

  • Simonović, D. (1959): Botanički rečnik naučnih i narodnih imena biljaka sa imenima na ruskom, engleskom, nemačkom i francuskom jeziku. Beograd, Srpska akademija nauka, Institut za srpskohrvatski jezik.

    Simonović D. , '', in Botanički rečnik naučnih i narodnih imena biljaka sa imenima na ruskom, engleskom, nemačkom i francuskom jeziku , (1959 ) -.

  • Sremac, S. (n.d. a): Ivkova slava. In: Sremac, S.: Ivkova slava. Zona Zamfirova. Beograd (Celokupna dela 1), pp. 1–162.

  • Sremac, S. (n.d. b): Ćir Moša Abenšaam. In: Sremac, S.: Pripovetke. Vol. I. Beograd (Celokupna dela 4), pp. 297–323.

  • Stančeva, M. (1975–1976): O proizvodnji keramičkih lula u Bugarskoj. Zbornik Muzeja primenjene umetnosti Vols 19–20, pp. 129–138.

    Stančeva M. , 'O proizvodnji keramičkih lula u Bugarskoj ' (1975 ) 19–20 Zbornik Muzeja primenjene umetnosti : 129 -138.

    • Search Google Scholar
  • Šantić, A. (n.d.): Na mermeru česme. In: Šantić, A.: Pesme. Zagreb, Književni Jug, p. 163.

  • Škaljić, A. (19855): Turcizmi u srpskohrvatskom jeziku. Sarajevo, Svjetlost.

    Škaljić A. , '', in Turcizmi u srpskohrvatskom jeziku , (1985 ) -.

  • Tarih-i Peçevi (1283): Tarih-i Peçevi. Vol. II. İstanbul.

  • The Ottoman Gentleman of the Sixteenth Century (2003): The Ottoman Gentleman of the Sixteenth Century. Mustafa Âli’s Mevā’idü’n-Nefā’is fī Kavā’idi’l-Mecālis. “Tables of Delicacies Concerning the Rules of Social Gatherings”. Annotated English translation by D. S. Brookes. Cambridge MA.

  • Titelbah, V. (1931): Akvareli i crteži. Beograd, Etnografski muzej.

    Titelbah V. , '', in Akvareli i crteži , (1931 ) -.

  • Topçular Kâtibi (2003): Topçular Kâtibi ‘Abdülkādir (Kadrî) Efendi Tarihi. Vols I–II. Yayına Hazırlayan Doç. Dr. Z. Yılmazer, Ankara, Türk Tarıh Kurumu.

  • Tričković, R. (1973): Beogradska tvrđava i varoš 1739–1789. godine. Godišnjak grada Beograda Vol. XX, pp. 49–88.

    Tričković R. , 'Beogradska tvrđava i varoš 1739–1789. godine ' (1973 ) XX Godišnjak grada Beograda : 49 -88.

    • Search Google Scholar
  • Vinaver, V. (1965): Prilog istoriji kafe u jugoslovenskim zemljama. Istorijski časopis Vols XIV-XV/1963–1965, pp. 329–346.

    Vinaver V. , 'Prilog istoriji kafe u jugoslovenskim zemljama ' (1965 ) XIV-XV/1963–1965 Istorijski časopis : 329 -346.

    • Search Google Scholar
  • Vlajinac, M. (1968): Rečnik naših starih mera u toku vekova. Vol. III. Beograd, Srpska akademija nauka i umetnosti.

    Vlajinac M. , '', in Rečnik naših starih mera u toku vekova , (1968 ) -.

  • Vujić, J. (1902): Putešestvije po Serbiji. Vols I–II. Beograd, Srpska književna zadruga.

    Vujić J. , '', in Putešestvije po Serbiji , (1902 ) -.

  • Zelić, G. (1988): žitije. Beograd, Nolit.

    Zelić G. , '', in žitije , (1988 ) -.

  • Ždralović, M. (1988): Bosansko-hercegovački prepisivači djela u arabičkim rukopisima. Vols I–II. Sarajevo, Svjetlost.

    Ždralović M. , '', in Bosansko-hercegovački prepisivači djela u arabičkim rukopisima , (1988 ) -.